اقتصاد مردمی در بوشهر؛ از ظرفیت مشاغل خانگی تا مسئولیت اجتماعی صنایع

خبرگزاری مهر،گروه استانها- مرتضی پروانه*: امروز در ادبیات توسعه، یکی از مهم‌ترین راهکارهای تقویت اقتصاد محلی و افزایش تاب‌آوری اقتصادی، توجه به کسب‌وکارهای خرد و مردمی است، در این میان، مشاغل خانگی به عنوان یکی از کم‌هزینه‌ترین و در عین حال اثربخش‌ترین شیوه‌های ایجاد اشتغال، جایگاه ویژه‌ای در سیاست‌های اقتصادی کشور پیدا کرده‌اند.

مشاغل خانگی نه تنها بستری برای ایجاد فرصت‌های شغلی پایدار با سرمایه اندک فراهم می‌کنند، بلکه امکان مشارکت گسترده گروه‌های مختلف اجتماعی از جمله بانوان، جوانان، روستاییان و ساکنان مناطق کمتر برخوردار را در چرخه تولید و اقتصاد فراهم می‌سازند.

بسیاری از تولیدکنندگان خانگی محصولات باکیفیت و رقابت‌پذیر تولید می‌کنند، اما نبود شبکه‌های عرضه مناسب، ضعف در برندسازی و محدودیت فضاهای فروش باعث می‌شود این ظرفیت اقتصادی به طور کامل شکوفا نشود در استان بوشهر نیز طی سال‌های اخیر هزاران فرصت شغلی در این حوزه شکل گرفته و بخش قابل توجهی از تولیدات بومی در قالب صنایع دستی، محصولات فرآوری‌شده کشاورزی، تولیدات فرهنگی و هنری، پوشاک و صنایع غذایی خانگی وارد بازار شده است.با این حال، تجربه میدانی نشان می‌دهد که مهم‌ترین چالش فعالان این حوزه نه در تولید، بلکه در بازاریابی، فروش و دسترسی به بازارهای پایدار است.

بسیاری از تولیدکنندگان خانگی محصولات باکیفیت و رقابت‌پذیر تولید می‌کنند، اما نبود شبکه‌های عرضه مناسب، ضعف در برندسازی و محدودیت فضاهای فروش باعث می‌شود این ظرفیت اقتصادی به طور کامل شکوفا نشود.از همین رو، ایجاد زیرساخت‌های عرضه و بازار برای محصولات مشاغل خانگی باید به عنوان یکی از اولویت‌های توسعه اقتصادی استان مورد توجه قرار گیرد.

اختصاص غرفه‌های دائمی در نمایشگاه‌های استان، ایجاد بازارچه‌های تخصصی محصولات بومی، تقویت فروشگاه‌های عرضه تولیدات محلی و بهره‌گیری از ظرفیت فروش آنلاین می‌تواند حلقه اتصال تولیدکنندگان خرد به بازار مصرف را تکمیل کند.

در این میان، استان بوشهر از یک مزیت مهم برخوردار است؛ حضور صنایع بزرگ نفت، گاز و پتروشیمی که بخش مهمی از اقتصاد ملی را در خود جای داده‌اند. در بسیاری از کشورهای جهان، شرکت‌های بزرگ در قالب برنامه‌های مسئولیت اجتماعی بخشی از ظرفیت و منابع خود را برای توانمندسازی اقتصادی جوامع محلی اختصاص می‌دهند.

این رویکرد در استان بوشهر نیز می‌تواند به یک فرصت راهبردی تبدیل شود. صنایع بزرگ به‌ویژه شرکت‌های فعال در حوزه انرژی و پتروشیمی می‌توانند با مشارکت در ایجاد بازارچه‌های دائمی، حمایت از برندسازی محصولات محلی، کمک به استانداردسازی بسته‌بندی، توسعه فروشگاه‌های عرضه محصولات بومی و برگزاری رویدادهای معرفی تولیدات محلی، نقش مؤثری در تقویت اقتصاد مردمی ایفا کنند.

آینده اقتصاد استان تنها در پروژه‌های بزرگ صنعتی خلاصه نمی‌شود؛ بلکه در کنار آن، باید به ظرفیت‌های مردمی و تولیدات خرد نیز توجه جدی داشت چنین مشارکتی علاوه بر کمک به توسعه اشتغال و افزایش درآمد خانوارهای محلی، پیوند میان صنعت و جامعه را تقویت کرده و زمینه شکل‌گیری یک مدل موفق از توسعه منطقه‌ای مبتنی بر همکاری دولت، صنعت و مردم را فراهم می‌کند.

واقعیت آن است که آینده اقتصاد استان تنها در پروژه‌های بزرگ صنعتی خلاصه نمی‌شود؛ بلکه در کنار آن، باید به ظرفیت‌های مردمی و تولیدات خرد نیز توجه جدی داشت.

اگر زنجیره «تولید تا بازار» برای مشاغل خانگی تکمیل شود و صنایع بزرگ نیز در قالب مسئولیت اجتماعی به این مسیر بپیوندند، بوشهر می‌تواند به یکی از الگوهای موفق توسعه اقتصاد محلی و مردمی در کشور تبدیل شود.

*مدیرکل تعاون، کار و رفاه اجتماعی استان بوشهر