به گزارش خبرنگار اقتصادی خبرگزاری تسنیم، در ابتدای ارائه بودجه سال ۱۴۰۵، قرار براین بود تا مطابق برنامه هر ساله، ۱۰.۸ میلیون تن خرید تضمینی گندم انجام شود. از زمانی که طرح هوشمندسازی آرد و نان اجرایی شد، در مقطع اول شاهد کاهش مصارف آرد بودیم.
به عبارت دیگر حدود ۲ میلیون تن آرد از شبکه خارج میشد که پس از اجرایی شدن این طرح جلوی آن گرفته شد. پس از آن نیز رقم مصرف آرد به صورت سالانه به جای افزایش بر روی رقم ۱۰.۸ میلیون تن در سال ثابت باقیماند.
جهش دو برابری قیمت گندم؛ بار ۵۳۴ هزار میلیارد تومانی بر دوش دولت
این فرآیند سبب شد تا دولت بتواند در خصوص منابع مورد نیاز برنامهریزی کند چرا که دیگر خبری از بودجه تصائدی به سبب افزایش سالانه مصرف آرد نبود. با این وجود اما قیمت خرید تضمینی گندم به نسبت سال گذشته رشد تقریباً دو برابری داشته است.
برهمین اساس قیمت خرید تضمینی گندم در سال ۱۴۰۵ به ازای هر کیلوگرم، ۴۹ هزار و ۵۰۰ تومان تعیین شده است. به این ترتیب میتوان گفت که خرید این میزان گندم با رقم تعیین شده به ۵۳۴ هزار و ۶۰۰ میلیارد تومان منابع نیاز داشت.
شوک واردات به بودجه گندم
به این ترتیب و با احتساب سایر هزینهها، ۵۵۰ هزار میلیارد تومان منابع برای خرید تضمینی گندم در سال ۱۴۰۵ در نظر گرفته شد. با این وجود اما اتفاقی رخ داد که توازن بودجه را برهم ریخت.
در بودجه تعیین شد که بیش از رقم خرید تضمینی، ۳ میلیون تن گندم دیگر برای تامین ذخایر استراتژیک کشور از طریق واردات تامین شود. با احتساب نرخ ۱۴۰ هزار تومانی تالار دوم در بازه واردات، قیمت هر کیلو گندم حدود ۳۰ هزار تومان تعیین شد.
به این ترتیب ۹۰ هزار میلیارد تومان بار مالی اضافه به منابع خرید تضمینی گندم تحمیل شد. این ۹۰ هزار میلیارد تومان در همان ماههای ابتدایی سال ۱۴۰۵ پرداخت شد چرا که به سبب شرایط جنگی کشور نیاز ضروری برای واردات سریع کالاهای اساسی و به طور ویژه گندم احساس شده بود.
پردهبرداری از کسری ۱۴۸ همتی؛ دخل و خرجی که دیگر همخوان نیست
در نهایت بودجه خرید تضمینی گندم به این نقطهای رسیده است که ۵۳۴ هزار میلیارد تومان برای خرید گندم در داخل، ۹۰ هزار میلیارد تومان برای واردات گندم، ۴۸ هزار میلیارد تومان برای کود(پرداختی برای کود یارانهای) و ۱۰ هزار میلیارد تومان برای هزینههای بیمهای مورد نیاز خواهد بود.
به این ترتیب بودجه مورد نیاز هدفمندسازی از بیش از ۵۰۰ هزار میلیارد تومان تعیین شده در ردیف بودجهای مربوط به ۶۸۲ هزار میلیارد تومان افزایش یافته است. این مسئله نشان دهنده اختلاف ۱۴۸ هزار میلیارد تومانی بین بودجه تعیین شده قبلی و رقم مورد نیاز فعلی است.
نقض قانون ۴۸ ساعته؛ کسری بودجه، تسویه با گندمکاران را مختل کرد
همین اختلاف به عاملی برای تاخیر دولت در پرداخت مطالبات گندمکاران داخلی تبدیل شده است. در قانون تاکید شده که سازمان برنامه و بودجه باید ظرف ۴۸ ساعت رقم خرید تضمینی گندم را به حساب کشاورزان واریز کند.
با این وجود اما به سبب همان کسری حدود ۱۵۰ هزار میلیارد تومانی شاهد تاخیر در پرداختها بودهایم. در حال حاضر نیز که پرداختیها آغاز شده است، رقم مطالبات به صورت کامل پرداخت نشده و به نظر میرسد که پرداختیها به صورت علیالحساب و براساس نرخ ۳۰ هزار تومان است.
واریز علیالحساب و سایه کسری بودجه
براساس اولین اطلاعیه منتشر شده توسط سازمان هدفمندسازی یارانهها، تا کنون ۴۱ هزار میلیارد تومان از مطالبات گندمکاران پرداخت شده که از این میزان ۳۰ هزار میلیارد تومان در مرحله دوم بوده است.
در عین در حال براساس آخرین آمارهای رسمی بیش از ۲ میلیون تن خرید تضمینی گندم انجام شده که با احتساب نرخ خرید تضمینی گندم ۴۹ هزار و ۵۰۰ تومانی، رقم مورد نیاز برابر ۹۹ هزار میلیارد تومان است.
به عبارت دیگر از مجموع مطالبات بیش از ۹۹ هزار میلیارد تومانی گندمکاران، تاکنون تنها ۴۱ هزار میلیارد تومان پرداخت شده است. این رقم در روزهای آینده رشد خواهد داشت با این حال و با عدم حل چالش ۱۴۸ هزار میلیارد تومانی مورد اشاره این گزارش، احتمالاً همچنان شاهد تاخیر و کسری در پرداختهای دولت خواهیم بود.
انتهای پیام/



















دیدگاهتان را بنویسید